Literaccy patroni 2025 roku w dębickiej bibliotece

17

września

2025

We wtorek, 16 września 2025 roku, w Miejskiej i Powiatowej Bibliotece Publicznej w Dębicy odbyła się konferencja pt. „Literaccy patroni 2025 roku”. Spotkanie, zorganizowane w czytelni Biblioteki Głównej, zgromadziło licznie młodzież z dębickich szkół ponadpodstawowych wraz z opiekunami oraz wszystkich miłośników literatury.

Celem konferencji było przybliżenie sylwetek i twórczości pisarzy, których Sejm i Senat RP ustanowili patronami roku 2025: Marię Pawlikowską-Jasnorzewską, Stefana Żeromskiego i Władysława Stanisława Reymonta.

Pierwszą prelekcję pt. „Wieś nie tylko spokojna i nie tylko wesoła w epopei Władysława Reymonta pt. Chłopi” wygłosiła Marta Bonarek-Socha, doradca metodyczny PCEN w Rzeszowie. W swoim wystąpieniu obaliła mit arkadyjskiej wsi, znany z literatury romantycznej, i ukazała rzeczywisty, niekiedy brutalny obraz codziennego życia chłopów na przełomie XIX i XX wieku. Podkreśliła bogactwo języka Reymonta, jego wnikliwe obserwacje obyczajowe i społeczne oraz to, jak „Chłopi” stali się nie tylko epopeją o pracy na roli, ale również uniwersalną opowieścią o ludzkich namiętnościach, konfliktach i wartościach.

Kolejna prelekcja pt. „Miniatury poetyckie Marii Pawlikowskiej-Jasnorzewskiej w kontekstach intersemiotycznych” została przygotowana przez Małgorzatę Byszuk, doradcę metodycznego PCEN w Rzeszowie. Prelegentka zaprezentowała Pawlikowską jako poetkę subtelną, nowoczesną i nieustannie poszukującą nowych form wyrazu. Analizowała krótkie, liryczne utwory autorki, wskazując ich powiązania z malarstwem, muzyką i kulturą popularną. W trakcie wykładu uczestnicy mieli okazję spojrzeć na twórczość poetki z perspektywy współczesności – dostrzec jej uniwersalność, a także wyjątkową zdolność uchwycenia ulotnych chwil i emocji.

Ostatni wykład pt. „Co przewidział Stefan Żeromski w Przedwiośniu?” wygłosiła dr Małgorzata Wilgucka, doradca metodyczny PCEN w Rzeszowie Oddział w Przemyślu. Prelegentka przedstawiła sylwetkę Żeromskiego jako pisarza zaangażowanego społecznie, którego twórczość wykraczała poza czasy, w których żył. Analiza „Przedwiośnia” ukazała nie tylko refleksję nad odzyskaną niepodległością, ale także nad kierunkiem rozwoju Polski. Symbol „szklanych domów” został omówiony jako metafora marzeń o nowoczesnym państwie, które jednak musiało skonfrontować się z trudną rzeczywistością. Wykład uświadomił, jak prorocze okazały się niektóre wizje Żeromskiego w odniesieniu do przemian technologicznych i społecznych.

Konferencja stała się nie tylko lekcją literatury, ale także pretekstem do głębszych rozmów o wartościach, tożsamości i historii Polski. Prelegentki w przystępny, a jednocześnie pogłębiony sposób przybliżyły uczestnikom twórców, których dzieła na stałe zapisały się w kanonie polskiej literatury i wciąż pozostają aktualne.

W konferencji uczestniczyli uczniowie i nauczyciele z Zespołu Szkół nr 2 im. Eugeniusza Kwiatkowskiego w Dębicy, I Liceum Ogólnokształcącego im. Króla Władysława Jagiełły, Zespołu Szkół Zawodowych nr 1 im. Jana Pawła II w Dębicy oraz Zespołu Szkół Zawodowych w Pustkowie-Osiedlu. Ich aktywny udział w dyskusji potwierdził, że klasyczna literatura nie traci na znaczeniu, a jej przesłanie nadal może inspirować młodych ludzi.

Miejska i Powiatowa Biblioteka Publiczna w Dębicy składa serdeczne podziękowania Pani dr Małgorzacie Wilguckiej, Pani Małgorzacie Byszuk oraz Pani Marcie Bonarek-Socha za niezwykle ciekawe i inspirujące prelekcje, które wniosły głębię i nowe spojrzenie na twórczość literackich patronów roku 2025.

Dziękujemy również nauczycielom i opiekunom za zaangażowanie i obecność, a przede wszystkim młodzieży z dębickich szkół ponadpodstawowych, która aktywnie uczestniczyła w konferencji.

Konferencję przygotowały: Miejska i Powiatowa Biblioteka Publiczna w Dębicy, Podkarpacki Zespół Placówek Wojewódzkich w Rzeszowie.